از آنجایی که در طول عمل لیزیک چشم، اصلاحاتی برروی قرنیه ایجاد میشود، درگیر شدن با عوارض لیزیک چشم یک امر اجتناب ناپذیر است. رخ دادن برخی از این عوارض همانند حساسیت به نور و خشکی چشم در تمامی داوطلبان شایع است و نیازی به نگرانی ندارد. این در حالی است که برخی دیگر از عوارض نادر عمل لازک در صورت رخ دادن نیازمند مراقبتها و پیگیری جدی هستند تا باعث بروز مشکلات دیگری نشوند. یکی از مهمترین گامها برای جلوگیری از درگیر شدن با عارضههای لیزیک چشم، انتخاب یک پزشک متخصص است؛ از این رو توصیه میشود تا در انتخاب پزشک نهایت حساسیت را به خرج دهید.
13 عوارض لیزیک چشم چیست؟
آشنایی با عوارض لیزیک چشم کمک میکند تا در صورت مواجه با آنها بتوانید اقدامات لازم را در مقابل آنها انجام دهید. از جمله این عارضهها میتوان موارد زیر را نام برد:
حساسیت به نور:
از جمله رایجترین عوارضی که داوطلبان هر نوع جراحی عیوب انکساری چشم آن را تجربه میکنند، حساس شدن چشمها به نور به ویژه در روزهای اول پس از جراحی است. از جنبه تخصصی باید گفت که چشمها پس از جراحی، مدت زمان کوتاهی را نیاز دارند تا خود را با ساختار جدید قرنیه تطبیق دهند و در این مدت زمان، به نور حساس خواهند شد.
اگر یکی از داوطلبان انجام عمل لیزیک چشم هستید، باید گفت با اینکه این عارضه در روزهای ابتدایی پس از جراحی در اوج قرار دارد، باز هم منجر به ایجاد اختلال در فعالیتهای روزمره نخواهد شود و نیاز است که شما در این بازه از استفاده و تماشا صفحه نمایشها خودداری کنید تا حساسیت نوری به تدریج طی چند روز یا چند هفته کامل از بین برود.
خشکی چشم:
از جمله عوارض لیزیک چشم میتوان به ایجاد اختلال در عصبهای مسئول تولید اشک قرنیه اشاره کرد که منجر به خشکی چشم میشود. طیف وسیعی از داوطلبان انجام لیزیک چشم (50 الی 70 درصد) پس از عمل، با خشکی چشم مواجه میشوند که در این حالت با مصرف به موقع قطرههای تجویز شده توسط پزشک، میتوانند آن را برطرف کنند.
در صورتی که خشکی چشم بیش از اندازه طولانی شود، ممکن است که پزشک استفاده از راههای درمانی دیگری از جمله استفاده از پلاگهای پانکتال را به داوطلب پیشنهاد دهد. از جمله علائم خشکی چشم میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- قرمزی چشم
- سوزش
- گزش
- تاری میدان دید
- تحریک چشم
- حساسیت به نور
- احساس وجود شن ریزه یا خراش در چشم
خستگی و در چشم:
از دیگر عوارض لیزیک چشم میتوان به وجود احساس درد و خستگی در چشمها اشاره کرد که به مرور و با استراحت دادن به چشمها در مدت زمان کوتاهی رفع خواهد شد. این عارضه نیازی به نگرانی ندارد و به داوطلبان توصیه میشود تا برای عدم مواجه با آن، از انجام فعالیتهایی که منجر به خستگی چشم میشود، خودداری کنند.
عفونت قرنیه:
عفونت قرنیه در دسته یکی از نادرترین عوارض لیزیک چشم محسوب میشود که درصد ابتلا داوطلبان به آن، چیزی حدود 0.01 درصد است. با این حال در صورت ابتلا به این عفونت باید در سریعترین زمان ممکن اقدامات درمانی لازم انجام شود تا از بروز اختلالات بینایی جلوگیری به عمل آید.
اکتازی قرنیه:
اکتازی قرنیه نیز همانند عفونت آن، یکی از عوارض نادر عمل لیزیک چشم شناخته میشود که در آن قرنیه علاوه بر نازک شدن، به سمت بیرون نیز برآمده خواهد شد. این عارضه در صورت بروز میتواند باعث ایجاد اختلالات بینایی از جمله نزدیک بینی و آستیگماتیسم شود.
کراتوکونوس قرنیه:
کراتوکونوس، یک نوع اکتازی است که در آن قرنیه علاوه بر نازک شدن به حالت مخروطی رو به بیرون رشد میکند. این عارضه معمولا در افرادی که دارای ضعف قرنیه هستند، احتمال بروز بیشتری دارد.
آستیگماتیسم:
عمل لیزیک یک گزینه مناسب برای افرادی است که دچار آستیگماتیسم هستند، با این حال این عمل در برخی شرایط میتواند منجر به تشدید علائم این عیب انکساری در داوطلبان شود. اگر فلپ (لایهای که در طول عمل از روی قرنیه برداشته میشود) به شکل نامنظم برش داده شود، پس از پایان عمل به همان شکل ناهموار مجدد برروی قرنیه قرار میگیرد و منجر به بروز آستیگماتیسم میشود.
رگرسیون بینایی:
رگرسیون بینایی به معنی پسرفت یا بدتر شدن عیوب انکساری چشم بعد از جراحی لیزیک است که منجر میشود داوطلبان پس از لیزیک، درجات مختلفی از مشکلات انکساری مربوط به میدان دید را تجربه کنند. در چند ماه اول بهبودی این عارضه جز بخشی از فرایند درمان شناخته میشود که پس از گذشت مدتی بهبود پیدا خواهد کرد.
کراتیت لایه ای رنگی (DLK):
کراتیت لایه ای رنگی به عنوان یک عفونت چشمی به دلیل وجود التهاب در لایههای میانی قرنیه یا بسته نشدن کامل فلپ رخ میدهد. طبق آمارهای بدست آمده باید گفت که تنها 2 الی 4 درصد داوطلبان به این عارضه دچار خواهند شد.
باقی ماندن عیوب چشم:
در فرایند عمل اگر بافت لایه بیرونی قرنیه به اندازه کافی برداشته نشود، برخی از عیوب انکساری همچنان باقی میمانند و باعث میشود فرد پس از عمل همچنان با مشکل بینایی مواجه باشد. عارضه عدم بهبود کامل عیوب انکساری چشمها، میتواند به دلایل دیگری از جمله عدم تطبیق قرنیه با شرایط پس از عمل نیز رخ دهد.
رشد اپیتلیال قرنیه:
بیرونیترین لایه قرنیه (اپیتلیال) پس از عمل لیزیک ممکن است رشد خود را به شکل غیرمعمولی از سر بگیرد و منجر به بروز عوارضی از جمله آستیگماتیسم نامنظم و سایر عیوب در میدان دید شود. این عارضه که یک عارضه غیرمعمول است، معمولا بدون هیچ علائمی بروز میکند و در صورت پیشرفت میتواند به شکل جدی میدان دید را تحت تاثر خود قرار دهد.
کراتکتازی:
کراتکتازی نوعی التهاب قرنیه است که میتواند در اثر عفونت یا سایر عوامل رخ دهد. این عارضه به حدی حائز توجه و جدی است که در صورت انجام ندادن مراقبتهای لازم در رابطه با آن، فرد ممکن است با مشکل از دست دادن بینایی مواجه شود. احتمال رخ دادن این عارضه در داوطلبانی که دارای بیماریهای زمینهای یا ضعف قرنیه هستند، از سایر افراد بیشتر است.
اختلال در میدان دید:
اختلال در میدان دید به ویژه هنگام شب یا مطالعه یکی دیگر از عوارض لیزیک چشم است که پس از گذشت مدتی به خودی خود بهبود پیدا میکند. باید گفت که بسیاری از داوطلبان لیزیک به ویژه افراد بالا 40 سال در هفتههای ابتدایی پس از عمل با مشکل وجود تابشهای خیر کننده، دیدن هاله یا عدم بینایی درست در نور کم مواجه میشوند که تمامی آنها ناشی از تغییر شکل قرنیه است.
چگونه از عوارض لیزیک چشم جلوگیری کنیم؟
باتوجه به نوع جراحی، نمیتوان از رخ دادن برخی عوارض لیزیک چشم جلوگیری کرد با این حال با رعایت برخی از مراقبتها میتوان درصد آنها را به کمترین میزان ممکن خود رساند. از جمله این مراقبتها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- استفاده از عینکهای دارای محافظ UV هنگام قرارگیری در فضای باز برای جلوگیری از حساسیت بیشتر چشمها به نور
- استفاده از داروها و قطرههای تجویز شده توسط پزشک
- عدم استفاده از انواع صفحه نمایش (به ویژه گوشی) در روزهای ابتدایی بعد از عمل
- استراحت دادن به چشمها و عدم انجام فعالیتهای فیزیک سنگین در هفته ابتدای بعد از عمل
- عدم حضور در محیطهای کثیف و پر از گرد و غبار
- پرهیز از شنا کردن به علت جلوگیری از عفونت و سوزش چشم
- استفاده از محافظ چشم هنگام خواب
سخن پایانی
در صورتی که یکی از داوطلبان انجام لیزیک هستید، باید بدانید که در صورت ابتلا عوارض لیزیک چشم از جمله عوارض شایع آن، نیازی به نگرانی نخواهید داشت زیرا پس از گذشت چند هفته به شکل کامل بهبود پیدا میکنید. این در حالی است که هنگام مشاهده علائم عوارض نادر این عمل، بهتر است تا سریعتر به پزشک مراجعه کنید تا اقدامات درمانی لازم برای شما در نظر گرفته شود.
سوالات متداول
- آیا عوارض لیزیک چشم خطرناک هستند؟
برخی از عوارض نادر لیزیک چشم در صورت بی توجهی میتوانند منجر به از دست دادن بینایی شوند. در حالی که عوارضی همانند خشک شدن چشم و حساسیت آنها به نور نیازی به نگرانی ندارد. - آیا نمره چشم بعد از عمل لیزیک بازمیگردد؟
بازگشتن نمره چشم بعد از عمل لیزیک، یکی از عوارض نادر این عمل در نظر گرفته میشود. این عارضه در اثر روش جراحی نادرست، عدم رعایت مراقبتها و افزایش سن رخ میدهد. - آیا عمل لیزیک منجر به آستیگماتیسم میشود؟
آستیگماتیسم از عوارض لیزیک چشم است که در اثر نامظم برش داده شدن فلپ در طول عمل، رخ میدهد.